Eski Sevgili

'Leylâ Erbil`in ilk novellası olan, Eski Sevgili`deki aynı adlı uzun metin 1973-76 tarihlidir. Novella biçimi, hayat kısıtlanır ve olasılıklar teker teker sönerken bile bu olasılıkların titreşiminin hissedilmesine fırsat verir. 

Bu ilk novelladaki modern öznenin etkisiz ve yabancılaşmış zihinselliği, bu zihinsellikten geri çekilerek değil, tersine onu daha da ileriye götürerek eleştirilmekte ve 'demonte' edilmektedir. Eleştiriyi yapan, tuzukuru bir tecrübe değil, kendi çelişki ve zaaflarının sürekli farkında olan o genişlemiş ama etkisiz içselliktir. Özne, kendininkiler de dâhil, bütün ruhsal saiklerin farkındadır, hem de o yükü önemsemeyecek kadar 'aşmıştır' ve şimdi de bu aşmanın nihai temelsizliğinin farkındadır. 'Çilekeş' motifi de Cüce`den çok önce ilk kez burada devreye girer -demonte edilmek üzere. Dünyadan ve arzudan elini eteğini çekmiş çilekeş figürü, herhangi bir somut nesneyle yetinemeyecek kadar azgınlaşmış bir 'metafizik arzu'nun (Renè Girard) öznesidir aslında.'
Orhan Koçak


Leylâ Erbil´in yapıtları güncel ve tarihseldir; yerel ve evrenseldir; felsefi ve antropolojik deneme özellikleri taşır; ciddi ve karnavalesktir; lirik ve epiktir. Yazar, uzlaşımsal bir tarih ve edebiyat anlayışından yana değildir; dış ve iç çatışmaların üstüne gitmeyi yeğler.'Süha Oğuzertem, 'Kaybolmayan Yazar: Leylâ Erbil´in Özgünlüğü, Özgürlüğü', Leylâ Erbil´de Etik ve Estetik'(...) 12 Mart döneminin bulanık havasının, geçmişten beri süregelen birtakım toplumsal normların ağırlığıyla birleşerek bireyin üzerine çöktüğü, bunun da insani pek çok şeyle beraber, belki de en çok sevgiyi tükettiği gerçeğini hatırlatması bakımından kayda değer bir öyküdür ´Eski Sevgili´.' 
Tamer Kütükçü

(244 Sayfa)