Ölü Canlar

Gogol, orijinal el yazmalarını, şeytana uyarak yazdığı kuruntusuyla ateşe verdiği için elimizde ancak “kurtulmuş” sayfaları olan Ölü Canlar dünya edebiyatının başyapıtları arasında en çok sevilip okunanlar arasında yer alıyor. 
Bu sayfalar, gerçekten şeytana uyularak mı yazıldı hiçbir zaman bilmeyeceğiz ama bir şey var ki Puşkin’in verdiği fikirle yazılan bu kitabın üstünden geçen tam 167 yıl onu hiç eskitmedi. 
Oysa bu 167 yılda güneşin altında neler neler eskidi, neler neler unutulup gitti.. Ama Ölü Canlar, adına inat hep diri kaldı. Çünkü insan dehasının insana dair yazdığı en güçlü metinlerden biriydi…
Puşkin, Ölü Canlar´ın taslağını okuduğunda, 'Aman Tanrım, Rusya'da neler olup bitiyor?' diye söylenmiş, ardından ağlamış. Puşkin, Gogol'a hitaben gözlerinizden kaçan oldukça küçük ayrıntıları herkesin olanca ciddiliğiyle görebilmesi için, 'Adi insanın adiliğini, hayatın bayağlıklarını güçlü biçimde tasvir etme yeteneğiniz henüz hiç bir yazarda yok!' diye seslenmiş. Gogol’ün buhranlar içinde yazdığı Ölü Canlar’ın daha yüzlerce yıl okunması umuduyla... (344 Sayfa)